Historia universalis, prima etas

Legend

[12] page break of the source
word variant readings: click for the apparatus
¹ note mark

Chronicon Romualdus Salernitanus Print edition Born-digital critical edition. See source description for the collation exemplars Born-digital TEI XML digital scholarly edition by Paolo Monella Conversion from Juxta comparison set to TEI-conformant markup Generated by Juxta Commons, reviewed manually Words: 104290 Characters (withous spaces): 642387

ALIM 03/02/2020

Biblioteca Apostolica Vaticana Vat. lat. 3973

This siglum represents a later hand, probably of the XVII century, in this manuscript

Ottobonianus Latinus 2940, 1st fragment, folios 16r-18v

Guarna, Romualdus Romualdi Salernitani Chronicon (A.m. 130-A.C. 1178) Garufi, Carlo Alberto Città di Castello S. Lapi 1914 Rerum italicarum scriptores: Nuova edizione 7 1

Garufi's edition was the collation exemplar from the beginning of the text until (and including) paragraph g163.1-163.5.

Guarna, Romualdus Romualdo II Guarna, Chronicon 9788883090561 Bonetti, Cinzia Salerno Avagliano 2001 Schola Salernitana. Studi e testi 6

Bonetti's edition was the collation exemplar for the collation from (and including) paragraph g163.6-163.7 to the end of the text.

Testo codificato nel formato TEI XML, versione P5, per essere incluso fra i testi che compongono il progetto ALIM - Archivio della Latinità Italiana del Medioevo.

ALIM2_3

Born-digital scholarly edition. See the introduction in the 'front' element for editorial details

Paragraph including one of the additions distinguishing the 'short' from the 'long' version of the work

Latino Prosa Letteraria Storiografia XII secolo

Prima edizione nel formato TEI P5 [livello ALIM2_3]

Incipit prima etas.

Primo igitur anno, postquam de paradiso Adam ligni uetiti culpa proiectus est, cognouit uxorem suam genuitque CainCayn, deinde Abel, quorum unus, uidelicet Abel, iustus simplex ac innocens fuit et Deo placens, ideoque iustus. Cain uero superbus, inuidus, ac nocens, et Deo displicens, ideoque iniustus, qui sola inuidia fratrem occidit. Unde et fratricide Deus iratus, maledictionem intulit, [17v] eiusque progeniem execratus est, atque ex eo filii hominum dicti sunt.

Adam uero cum CXXX esset annorum, genuit filium, nomine Seth. Hic fuit uir bonus, et iustus, de cuius prosapia homines exorti, filii Dei dicti sunt. Superuixit autem Adam, postquam genuit Seth, annis DCCC secundum hebraicam ueritatem, usque ad quinquagesimum sextum annum natiuitatis Lamech. Uerum Septuaginta interpretes ante natum Seth posuere annos CCCXXX, postea DCC. Seth interpretatur resurrectio, significans resurrectionem Christi a mortuis, cuius mortem illatam a Iudeis significat Abel, qui dicitur iustus, a fratre Cain occisus, secundum Septuaginta, annosannum CCCXXXV, secundum Hebreos CCXXXV.

Seth habens annos CV genuit Enos, cui superuixit annos DCCCXVI usque ad CLXVII annum natiuitatisnatiuitates Lamech, porro Septuaginta interpretes ante natum Enos annos CCV postea posuere annos DCCVII. Enos interpretatur homo, de quo Deus benedicitur, iste cepit inuocare nomen Domini, quia hominum est proprium, ut suesuae fragilitatis memores, inuocent conditoris auxilium, eorum dumtaxat, qui in fide Christi [18r] uiuentes, filii resurrectionis sic esse letantur, secundum Septuaginta, annum DCXXV, Hebrei CCCXXV.

Enos habens annos XC genuit Cainan, cui superuixit annos DCCCXV secundum Hebreos, idest usque ad LXXXIV annum natiuitatis Noe, sed Septuaginta interpretes ante natum Cainancainan CXC annos, postea DCCXV posuere, secundum LXX annum DCCXXV iuxta Hebreos CCCXCV.

Cainan habens annos LXX genuit MalalehelMalahelel, post cuius ortum uixit annos DCCCXL idestid est usque ad CLXXIX annum natiuitatis Noe; Septuaginta interpretes ante natum Malalehel CLXX postea dixere DCCXL, secundum septuagintaSeptuaginta annum CMXCV iuxta Hebreos CDLX.

Malalehel annorum LXV genuit Iareth, cui superuixit annos DCCCXXX usque ad CCXXXIV annum natiuitatis Noe; Septuaginta uero ante natum Iareth CLXV postea posuere DCCXXX. septuagintaSeptuaginta annos MCXXII, Hebreos DCXXII.

Iareth annorum CLXII genuit Enoch, cui superuixit annis DCCC usque ad CCCLXVI annum natiuitatis Noe. In hac generatione nusquam [18v] codices discrepant. Hunc Enoch nonnullanon nulla diuina scripsisse Iuda apostolo attestante comperimus. Sed ut beatus AugustinusAgustinus dicit: non frustra non sunt in eo canones scripturarum, qui seruabantur in templo hebrei populi succedentium diligentia sacerdotum, nisi quia ob antiquitatem suspecte fidei iudicata sunt, nec uerum esse, quequae ille scripsisse poterat inuenire, unde illa, quequae sub eius nomine proferunt, et continentcomtinet illas de gigantibus fabulas, quod non habuerint homines patres, recte a prudentibus iudicantur non ipsius esse credenda. Septuaginta MDCCLXXXVII, Hebrei DCLXXXVII.

Enoch annos LXV genuit Mathusalam post eius ortum ambulauit cum Deo CCC annis, idest usque ad CXIII annum natiuitatis Lamech secundum Hebreos. Septuaginta interpretes ante natum Mathusalam posuere CLXV annos, postea CC. Iste quidem non apparuit mortalibus, quia tulit illum Deus ab eis. Bene autem in septima generatione EnochEnoc, qui interpretatur dedicatio, tulit a mortalibus Deus, quia ciuitas electorum in sex huius seculi pro Deo laborans etatibus, in septima sabbatiisabbati futuri gloriam dedi[19r]cationis expectat, atque reprobi sola presenti sunt felicitate contenti. Cain uero ciuitatem, quam statuit non in septima generationegenerationes, sed in primogenito Enoch filio consecrataconsecrat. Septuaginta MCCCLIV, Hebrei DCCCLXXIV.

Mathusalam annos CLXXXVII genuit Lamech, cui superuixit annos DCCLXXXII idest usque ad diluuium. Septuaginta interpretes ante natum Lamech CLXVII, ponunt annos, postea DCCCII qui numerus, ut lector facillime uidebit, iuxta hebraicam ueritatem XX annos; iuxta ipsorum uero auctoritatem XIV annis diluuii tempora transiit. De qua famosissima questione doctissimi patres Ieronimus in libro questionum hebraicarum, Augustinus in libro de ciuitate Dei quinto decimo plenissime disputant. Septuaginta MDCXLVI, Hebrei miliamille LVI.

Lamech annos CLXXXII genuit Noe, cui superuixit annos DXCV usque ad sextum annum ante diluuium. Septuaginta ante natum Noe ponunt annos CLXXXVIII et postea DLXV. in hac sola generatione summa uniuersitatis discrepat, quia XXIV annis plus [19v] uixisse Lamech in Hebreis, quam in Septuaginta translatorum codicibus inuenitur. Septuaginta duo millia CCXLII. Hebrei MDCLVI.

Noe anno DC diluuium factum est, mense secundo septima decima die mensis. Hic perficitur prima etas continens secundum hebraicam ueritatem annos mille DCLVI ; iuxta septuaginta uero annos duo milliamilia CCXLII sane. Sane de differentia annorum inter hebream, et LXX interpretum auctoritatem ne quis nos laceret, nouas mouisse questiones, legat prefatorumprephatorum patrum memorata opuscula, et intelliget hanc iam olim notissimam fuisse distantiamdistantia cuius originis distantiam cum beatus Augustinus solertissimesollertissime quesisset, dixit in libro suprascripto, capitulo tertio decimo inter alia sic: credibilis ergo quis dixerit cum primo de bibliotheca ptolomei describi ista ceperunt tunc aliquid tale fieri potuisse in codice uno, sed primitus inde scripto, unde iam lacius emanaret, ubi potuit quidem accidere etiam scriptoris error. sed hoc in illa questione de uita Mathusalem, non absurdum est suspicari: quamuis de eo quidam dicant, quod tempore diluuii MathusalemMathusalam, [20r] ubi pater eius Enoch Deo uolente seruatus fuerit, posteaque in hoc mundo XX annis uixerit. Et post aliquanta beatus idem Augustinus in eodem: recte inquid fieri nullo modo dubitauerim, ut cum diuersum aliquid in utrisque codicibus inuenitur, quandoquidem ad fidem rerum gestarum utrumque esse non potest, uerum ei lingue potius credatur unde est in aliam per interpretes facta translatio.

Explicit prima etas.